Garnki to podstawa wyposażenia każdej kuchni – zarówno profesjonalnej, jak i domowej. Kompletując nowy zestaw naczyń, warto zastanowić się nad wyborem garnków ze stali nierdzewnej. Dlaczego? Powodów jest wystarczająco dużo. Na co więc zwrócić uwagę i jakie są najważniejsze zalety stalowych garnków? Postaramy się na to odpowiedzieć w dzisiejszym artykule. 

Właściwości stali nierdzewnej

Stal nierdzewna to jeden z najlepszych materiałów do produkcji trwałych i estetycznych naczyń kuchennych. Charakteryzuje się bardzo dobrą odpornością na wszelkie uszkodzenia mechaniczne, działanie korozji i wysokiej temperatury. Istnieją się cztery podstawowe rodzaje stali nierdzewnych: stal austenityczna, ferrytyczna, martenzytyczna oraz ferrytyczno-austenityczna. Najpopularniejszym rodzajem jest stal austenityczna, oznaczona symbolem 18/10 (18% chromu, 10% niklu). Najwyższej jakości garnki produkowane są właśnie z takiej stali. Warto jednak pamiętać, że stal 18/10 nie nadaje się do indukcji, dlatego naczynia stalowe naczynia kuchenne wyposażone są w specjalne, ferromagnetyczne dno, które składa się najczęściej z trzech warstw. Warstwa spodnia wykonana jest zazwyczaj ze stali magnetycznej o symbolu 18/0. 

Wysoką odporność na korozję stal zawdzięcza zawartości chromu (minimum 11%), który wchodząc w reakcję z tlenem, wytwarza niewidoczną warstwę ochronną podlegającą w przypadku uszkodzenia samoistnej odbudowie. Dzięki temu odporność stali na korozję jest praktycznie niezmienna. Dodatek molibdenu sprawia, że odporność na korozję wzrasta jeszcze bardziej, a zawartość niklu ułatwia jej obróbkę. Stal nierdzewna nie wchodzi w reakcje z kwasami i nie absorbuje zapachów. Garnki wykonane ze stali nierdzewnej mają idealnie gładką, pozbawioną porów powierzchnię, dzięki czemu łatwo utrzymać je w idealnej czystości. I choć nagrzewają się niezbyt szybko, bardzo dobrze przewodzą ciepło, które rozprowadzane jest równomiernie. 

Rodzaje garnków ze stali

gar2

Garnki można podzielić według dwóch kategorii – przeznaczenia i wielkości. Taka klasyfikacja ułatwia dobór garnków do określonych potrzeb i sprawia, że produkty lub potrawy przyrządzane są w optymalnych warunkach, dzięki czemu zyskują na smaku. Najpopularniejsze garnki specjalne to m.in. garnki do gotowania mleka. Niektóre modele wyposażone są w specjalny płaszcz wodny. Służą nie tylko do podgrzewania mleka, ale również różnego rodzaju sosów czy też topienia czekolady potrzebnej do finalizacji ciast lub deserów. Inny rodzaj wyspecjalizowanych garnków to garnki do gotowania muli, małży, owoców morza i zup rybnych. Wykonane są zazwyczaj z najwyższej jakości stali 18/10 lub są pokryte powłoką emaliowaną. Mają wygodne, ergonomiczne uchwyty i wyposażone są w idealnie dopasowaną pokrywkę. Ciekawym rodzajem stalowych garnków są garnki do gotowania szparagów. Wyposażone są w specjalny wkład do gotowania na parze, dzięki czemu wykorzystywane są również do gotowania makaronu, warzyw i ryb. Inne, popularne garnki o specjalnym przeznaczeniu to garnki do sosów, garnki do gotowania ryb o podłużnym kształcie z wygodnym, perforowanym wkładem lub rusztem, garnki do gotowania kuskusu, garnki do duszenia potraw wykonane zazwyczaj z polerowanej lub satynowanej stali oraz garnki z zaworem, które wykorzystuje się najczęściej do gotowania dużej ilości warzyw. Posiadają wygodny kranik ułatwiający szybkie i dokładne odcedzanie ugotowanych produktów. Do garnków zaliczane są również szybkowary, czyli duże garnki wyposażone w szczelną pokrywę ze specjalną blokadą, dzięki której wraz ze wzrostem temperatury następuje wewnątrz urządzenia wzrost ciśnienia, co przekłada się na znacznie krótszy czas gotowania – w porównaniu ze zwykłymi garnkami nawet o 70%. Rodzajem garnków są także rondle gastronomiczne o różnych pojemnościach. Czym różnią się garnki od rondli? Różnica jest tak naprawdę niewielka i sprowadza się do ich budowy – garnek wyposażony jest w dwa uchwyty, natomiast rondel posiada jedną rączkę. 

Ze względu na wielkość, wyróżnić możemy garnki wysokie (do 55 cm), garnki średnie (do 45 cm) oraz garnki niskie (do 35 cm). 

Najważniejsze zalety garnków ze stali nierdzewnej

Garnki wykonane ze stali nierdzewnej mają wiele niewątpliwych zalet. Najważniejsze z nich to:

  • duża odporność na uszkodzenia mechaniczne i korozję,
  • odporność na niskie i wysokie temperatury oraz bardzo dobre przewodnictwo cieplne,
  • neutralność zapachowa,
  • odporność na zróżnicowane środki czystości,
  • łatwość czyszczenia (możliwość mycia w zmywarkach),
  • odporność na intensywną, codzienną eksploatację,
  • uniwersalne przeznaczenie,
  • możliwość wykorzystania na kuchenkach różnego typu,
  • trwałość zapewniająca długoletnie użytkowanie,
  • możliwość używania metalowych przyborów kuchennych,
  • brak konieczności konserwacji,
  • korzystny stosunek jakości do ceny,
  • ponadczasowa estetyka.

Warto jednak pamiętać, że garnki ze stali nierdzewnej, ze względu na zawartość niklu, mogą być nieodpowiednie dla osób uczulonych na ten pierwiastek. U niektórych alergików niepożądane reakcje mogą wywołać nawet bardzo małe ilości niklu, który może znajdować się w pożywieniu. Na szczęście uczulenie na nikiel uwalniający się w trakcie gotowania z naczyń kuchennych, objawia się stosunkowo rzadko. Najczęściej dotyczy biżuterii, przedmiotów codziennego użytku, detergentów i kosmetyków. 

gar3

Czyszczenie garnków ze stali nierdzewnej

Jeśli przez nieuwagę dojdzie do przypalenia potrawy w garnku ze stali nierdzewnej, do czyszczenia można używać zróżnicowanych środków, które znajdują się najczęściej w każdej kuchni. Są to soda, ocet, kwas z cytryny czy też proszek do pieczenia. Bardzo dobrze sprawdza się zazwyczaj roztwór wody z solą kuchenną lub z octem. Do skutecznego czyszczenia można użyć także odgazowanej coli, którą należy gotować w zabrudzonym naczyniu przez kilkanaście minut. Najlepiej skorzystać jednak ze specjalnych preparatów przeznaczonych do czyszczenia nierdzewnej stali i używać miękkiej szczoteczki lub gąbki.